Οι ανασκαφές του 2007

Το 2007 οι έρευνες στο Ιερό του Ποσειδώνα στην Καλαυρεία βασίστηκαν κυρίως στα αποτελέσματα των δύο γεωφυσικών ερευνών του 2004 και 2006. Αυτές έγιναν από τον Απόστολο Σαρρή και την ομάδα του, από το Ινστιτούτο Μεσογειακών Σπουδών στο Ρέθυμνο (ΙΤΕ). Το 2007 οι ανασκαφές επικεντρώθηκαν σε δύο περιοχές: την Περιοχή Ι, κοντά στην είσοδο του αρχαιολογικού χώρου και νότια του Κτηρίου D και την περιοχή Η νοτιοανατολικά του Ναού του Ποσειδώνα.

Ψηφιακή αναπαράσταση της Περιοχής Ι μετά το τέλος των ανασκαφών το 2007. E. Savini.Ψηφιακή αναπαράσταση της Περιοχής Ι μετά το τέλος των ανασκαφών το 2007. E. Savini. 

Στην Περιοχή Ι εμφανίστηκε ένα μεγάλο κτηριακό συγκρότημα που απαρτίζεται από τέσσερα δωμάτια ή χώρους. Τα αντικείμενα που βρέθηκαν στα διάφορα δωμάτια υποδηλώνουν την λειτουργία τους. Έτσι, σ’ ένα δωμάτιο στα νοτιοδυτικά βρέθηκαν πέντε νομίσματα μαζί με δύο χάλκινα αγκίστρια και διάφορα μολύβδινα βαρίδια διχτυού. Σπασμένη κεραμική σ’ ένα μικρό διαμέρισμα σε μία γωνία του δωματίου μπορεί να έπεσε από ράφια κάποιου ντουλαπιού. Το δωμάτιο θα μπορούσε να είναι ένα είδος μαγαζιού όπου πωλούνταν ψάρια ή μία ταβέρνα. Στο δεύτερο δωμάτιο παρασκευάζονταν φαγητό. Μία ψησταριά είχε κατασκευαστεί σε μία γωνία και μπροστά της μία κοιλότητα ήταν γεμάτη με στάχτη και σπασμένες χύτρες. Ένα άλλο δωμάτιο ίσως ήταν αποθηκευτικός χώρος. Μεγάλα κομμάτια σπασμένων αποθηκευτικών αγγείων βρέθηκαν μαζί μ’ έναν σωρό στάχτης και απανθρακωμένων κουκουτσιών ελιάς. Το Κτήριο Ι είχε προφανώς τουλάχιστον δύο αρχιτεκτονικές φάσεις, που μπορούν ίσως να χρονολογηθούν στον 2ο και 1ο αιώνα π.Χ. Κρίνοντας από τον τρόπο που έπεσαν τα κεραμίδια της στέγης στα δωμάτια, συμπεραίνουμε ότι το κτήριο δεν καταστράφηκε ξαφνικά, αλλά εγκαταλείφθηκε την Ρωμαϊκή περίοδο και αφέθηκε να διαλυθεί σταδιακά.

Ψηφιακή αναπαρασταση της Περιοχής H μετά το τέλος των ανασκαφών το 2007. E. Savini.Ψηφιακή αναπαρασταση της Περιοχής H μετά το τέλος των ανασκαφών το 2007. E. Savini. 

Η Περιοχή Η απεδείχθη μια πολύ σύνθετη περιοχή, όπου αντιπροσωπεύονται διάφορες πολιτιστικές περίοδοι. Τον 2ο αι. π.Χ. δημιουργήθηκε μία εκτενής επίπεδη περιοχή μέσω μιας επίχωσης μεγάλης κλίμακας με μεγάλες πέτρες για να κατασκευαστεί ένας περίβολος. Ο περίβολος αυτός είναι ένας κυκλικός τοίχος όμοιος μ’ αυτόν που περιβάλει τον ναό, αλλά μεγαλύτερων διαστάσεων. Δεν είναι ξεκάθαρο για ποιο λόγο κατασκευάστηκε, αλλά μέσα του πρέπει να πραγματοποιούνταν κάποιες ειδικές δραστηριότητες. Μέσα στο γέμισμα του περιβόλου βρέθηκε ένα χάλκινο ειδώλιο Συριακού τύπου, που ονομάζεται Reshef και χρονολογείται στα τέλη της Εποχής του Χαλκού. Τέτοιου τύπου ειδώλια πιστεύεται ότι αντιπροσωπεύουν μία θεότητα. Το γιατί το ειδώλιο αυτό βρέθηκε σε αρχαιολογικά στρώματα που χρονολογούνται σχεδόν μία χιλιετία αργότερα παραμένει ερώτημα προς διερεύνηση. Στα νοτιοανατολικά της Περιοχής Η, βρέθηκαν τρεις σπόνδυλοι κιόνων χωρίς ραβδώσεις με διάμετρο μεγαλύτερη από ένα μέτρο. Οι σπόνδυλοι αυτοί, που είναι πολύ μεγάλοι για να ανήκαν σε κάποια από τα γνωστά κτήρια του ιερού, είναι κατά πάσα πιθανότητα κατάλοιπα ενός αναθηματικού κίονα του τέλους του 6ου αιώνα π.Χ. Τέτοιοι κίονες είναι γνωστοί από άλλα ιερά, όπως των Δελφών ή της γειτονικής Αφαίας, στην Αίγινα. Κάτω από την επίχωση του περιβόλου αποκαλύφθηκε ένα αρχαιολογικό στρώμα που χρονολογείται στο τέλος του 8ου αιώνα π.Χ. Και στις δύο περιοχές επιλέξαμε να ανοίξουμε εκτενείς τομές με σκοπό να αποκαλύψουμε όσο το δυνατόν περισσότερες αρχιτεκτονικές δομές πριν προχωρήσουμε στην ανασκαφή σε βάθος. Σχέδιό μας είναι να συνεχίσουμε τις ανασκαφές την άνοιξη του 2008.

AP